Zelf een warmtepomp installeren - warmtepompen

Met een warmtepomp maak je de gasaansluiting (deels) overbodig. In combinatie met voldoende zonnepanelen kan je de woning zelfs helemaal energieneutraal maken. Je woning is alleen geschikt voor een warmtepomp als deze voldoende geïsoleerd is. In dit artikel geven we je alle mogelijke informatie over warmtepompen.

Volledig elektrische warmtepomp

Met deze warmtepomp is een gasaansluiting niet meer nodig. De warmtepomp verwarmt de woning en levert warm water. De CO2-uitstoot met een elektrische warmtepomp is 30 tot 50 procent lager dan de uitstoot met een CV-installatie op aardgas. Een goed geïsoleerde woning is wel een vereiste. Bij een volledige elektrische warmtepomp kan je kiezen uit twee bronnen: lucht of grondwater.

Bron kiezen

Een luchtwarmtepomp is ongeveer 5000 euro goedkoper (inclusief installatie) dan een bodem-warmtepomp. Daarnaast is de plaatsing ervan ook minder ingrijpend en hoef je niet te beschikken over eigen grond. De luchtwarmtepomp heeft een aparte buitenunit met een ventilator die wel wat geluidsoverlast kan veroorzaken. Een bodem-warmtepomp verbruikt minder elektriciteit en is dus zuiniger, omdat de bodemtemperatuur nagenoeg niet verandert, terwijl de buitenlucht dat nadeel wel heeft. Daarnaast is de bodem-warmtepomp geluidsarm, niet zichtbaar en heeft deze een langere technische levensduur. Bovendien kan je met deze warmtepomp ook zomers de woning koelen.

Wat levert het op?

Wat bespaar je met een warmtepomp - warmtepompen

Vergunningen en melding LGR

Voor een bodem-warmtepomp heb je een vergunning nodig van je gemeente of provincie. Voor een gesloten systeem met een vermogen groter dan 70 KW heb je ook een Omgevingsvergunning beperkte milieutoets (OBM) nodig. Voor een open systeem is een vergunningstoetsing nodig van de provincie (PMV) in het kader van de grondwaterwet. In alle gevallen moet je een melding maken bij het Landelijk Grondwater Register. Een melding bij de netbeheerder is niet nodig.

Hybride warmtepomp

Deze warmtepomp werkt samen met de bestaande CV-ketel, waardoor je nog wel een gasaansluiting nodig hebt. Je bespaart ongeveer 80 procent op je gasverbruik, maar de vaste kosten van de aansluiting blijven dus. De hybride warmtepomp verwarmt de woning voor het grootste gedeelde en de CV-ketel springt bij als het buiten (te) koud is en verzorgt de warmwatervoorziening. Er zijn geen ingrijpende wijzigingen in de woning nodig en ook in een woning met energielabel C of D kan een hybride warmtepomp nog een forse besparing opleveren.

Wat levert het op?

Wat bespaar je met een warmtepomp - warmtepompen

Vergunningen en melding

Je hebt geen vergunningen nodig voor het plaatsen van een hybride warmtepomp. Ook het melden bij de netbeheerder is niet nodig.

Ventilatiewarmtepomp

Deze warmtepomp is een kleine warmtepomp voor woningen met een mechanische ventilatie en gebruikt de ventilatielucht om de woning te verwarmen. Vooral woningen die tussen 1976 en 2000 zijn gebouwd hebben een mechanische ventilatiesysteem. De ventilatiewarmtepomp brengt afgezogen ventilatielucht terug naar de centrale verwarming en werkt dus in combinatie met de CV-ketel, waardoor je nog wel een gasaansluiting nodig hebt.

Wat levert het op?

Met een ventilatiewarmtepomp bespaar je ongeveer 30 procent op je gasverbruik. Je elektriciteitsverbruik zal ongeveer toenemen met 1000 kWh. Jaarlijks levert dit een besparing op van ongeveer 200 euro. Een gemiddelde ventilatiewarmtepomp kost zo’n 3000 euro en is pas na 15 jaar terugverdiend.

Vergunningen en melding

Je hebt geen vergunningen nodig voor het plaatsen van een ventilatiewarmtepomp. Ook het melden bij de netbeheerder is niet nodig.

Aansluiting in de meterkast

  • Een volledige elektrische warmtepomp heeft minimaal een 3×25 ampère aansluiting nodig. Deze zit meestal niet standaard in een woning, waardoor je een wijziging van de aansluiting moet aanvragen bij je netbeheerder. De kosten hiervoor verschillen per netbeheerder maar liggen zo rond de 250 euro.
  • Een hybride warmtepomp komt qua vermogen meestal niet uit boven de 5 KW en heeft een aansluiting van 1×35 ampère nodig. Deze zit meestal standaard in de woning en anders voert de netbeheerder deze wijziging meestal gratis uit.
  • Voor een ventilatiewarmtepomp is geen wijziging van de aansluiting nodig.

Elektriciteitsmeter

In alle gevallen is het wijzigen van de meter niet nodig. Je levert immers geen elektriciteit terug met een warmtepomp.

Groepenkast

Met de installatie van een volledig elektrische warmtepomp is een vrije 3-fase krachtgroep nodig in de meterkast. Deze is meestal niet standaard aanwezig. Voor een hybride warmtepomp en een ventilatiewarmtepomp heb je een vrije 1-fase groep nodig. Soms is deze al aanwezig. Als er geen vrije 1-fase of 3-fase groep aanwezig is, dan legt een installatiebedrijf deze voor je aan.

Kies voor een gecertificeerde installateur

Als je een installatiebedrijf kiest, maak dan de keuze voor een installatiebedrijf dicht in de buurt die gespecialiseerd is in het plaatsen van warmtepompen. Selecteer hieronder “warmtepompen” als product en de provincie waar jouw installateur vandaan moet komen, om uit te komen bij de beste installateur van warmtepompen in jouw regio.

Vervangen radiatoren

Een volledig elektrische warmtepomp werkt met lagere temperaturen dan de HR-ketel, waardoor het vervangen van je huidige radiatoren voor speciale radiatoren of vloerverwarming waarschijnlijk nodig is. De kosten hiervoor kunnen oplopen tot 2500 euro. Voor een hybride warmtepomp is dit meestal niet nodig, maar in sommige gevallen wel te adviseren. Voor een ventilatiewarmtepomp is er geen wijziging nodig.

Warmtepompen en zonnepanelen

Om het extra verbruik van je warmtepomp op te vangen kun je natuurlijk zonnepanelen (bij)plaatsen. Op deze manier kan je de woning helemaal energieneutraal maken. Let wel, de afstemming van je warmtepomp en zonnepanelen zijn natuurlijk niet gelijk, omdat je in de winter nauwelijks energie opwekt, maar de warmtepomp dan de meeste elektriciteit nodig heeft. In de zomer is dit juist andersom. Deze combinatie werkt daarom alleen zolang de salderingsregeling blijft bestaan.

Subsidie voor particulieren

Sinds 1 januari 2016 is er voor woningeigenaren die een warmtepomp kopen, subsidie beschikbaar vanuit de ISDE.

Subsidie voor zakelijke gebruikers

Ook voor bedrijven en zakelijke gebruikers is er subsidie voor warmtepompen beschikbaar vanuit de ISDE subsidieregeling. VVe’s met een centrale warmteaansluiting kunnen ook gebruik maken van deze subsidie.

Ervaringsdeskundige met warmtepomp

Jeroen van Acht heeft zelf een warmtepomp laten installeren en vertelt over zijn ervaringen.

zelf een warmtepomp installeren

Veel gestelde vragen en weetjes over warmtepompen

Eigenlijk werkt een warmtepomp net zoals een koelkast. Een koelkast haalt warmte uit de lucht binnen de koelkast, zodat de temperatuur op peil blijft en je producten koel en vers blijven. Via een compressor voert de koelkast de warme lucht vervolgens naar buiten. Een warmtepomp haalt juist warmte uit de buitenlucht en verwarmt de woning via radiatoren of vloerverwarming.

Dit hangt grotendeels af van de mate waarop de woning is geïsoleerd. Een woning van ná bouwjaar 2000 met minimaal energielabel B is meestal geschikt voor een warmtepomp. Een lager energielabel betekent meestal dat er extra isolatiemaatregelen nodig zijn. Een warmtepomp kan het water immers maar tot maximaal 60 graden opwarmen, waardoor de gewenste binnentemperatuur tijdens koude perioden in een slechte geïsoleerde woning nooit bereikt wordt.

Je hoeft natuurlijk niet van je gasaansluiting af. Met een hybride warmtepomp en een ventilatie warmtepomp heb je deze zelfs nog nodig. Alleen bij een volledig elektrische warmtepomp is deze niet meer nodig. Het verwijderen van de gasaansluiting levert een jaarlijkse besparing van zo’n 200 euro op, dus waarom zou je deze dan behouden.

Coëfficiënt of Performance

De Coëfficiënt of Performance is de verhouding tussen de afgegeven hoeveelheid warmte en het elektriciteitsverbruik van een warmtepomp en vertelt je hoe zuinig de warmtepomp is. Een COP van 4, zet 1 eenheid stroom om in 4 eenheden warmte. Hoe hoger de COP, hoe efficiënter en zuiniger de warmtepomp is. De COP wordt meestal in een minimale en maximale waarde weergegeven, omdat deze afhankelijk is van de buitentemperatuur.

Season Coëfficiënt of Performance

Binnen de SCOP is ook rekening gehouden met de wisselende buitentemperatuur. Gebruik deze waarde dan ook om bijvoorbeeld je verbruik te berekenen.

Om het verbruik van een warmtepomp te berekenen heb je warmtebehoefte in kWh nodig van je woning. Hiervoor vermenigvuldig je het jaarlijkse gasverbruik met de factor 10. Vervolgens deel je dit getal door de SCOP van de warmtepomp. Als je dit vervolgens vermenigvuldigd met de prijs per kWh in je leveringscontract, weet je wat de verbruikskosten van de warmtepomp per jaar zijn.

Voorbeeld

Je verbruikt jaarlijks 1500 m3 aan gas. De SCOP van de warmtepomp is 4.8. Je betaalt 19 cent per kWh.

Rekensom: 1500 x 10 = 15.000 / 4.8 = 3125 kWh x 0,19 = € 593,75

De technische levensduur van een warmtepomp is gemiddeld 20 jaar. Goed onderhoud kan deze zelfs verlengen tot 30 jaar. In vergelijking met een CV-ketel gaat de warmtepomp dus 2 á 3 zolang mee.

Jazeker! De meeste warmtepompen kunnen ook in de zomer je woning lekker koelen. Als je de aanschaf van een airco overweegt dan kan het zelfs goedkoper zijn om een warmtepomp te laten installeren.

  • er subsidie beschikbaar is voor warmtepompen? Meer over deze subsidie!
  • een ventilatiewarmtepomp ook warmte kan leveren aan een warm-water boiler als de woning verwarmt wordt door stadsverwarming?
  • je met een naverwarmer in combinatie met een zonneboiler ook je hele woning kan verwarmen met een ventilatiewarmtepomp als deze optimaal geïsoleerd is?
  • een bodem-warmtepomp nauwelijks geluid maakt? Een luchtwarmtepomp heeft een buitenunit met ventilator die vooral in de winterperiode wel wat geluidsoverlast kunnen veroorzaken.
  • je eenvoudig het rendement kan berekenen met de warmtepompcalculator van Vaillant?
  • je warmtepompen eenvoudig kunt vergelijken met deze warmtepompvergelijker?
  • het aantal warmtepompen in Nederlandse woningen hard groeit. Er zijn al 176.000 geïnstalleerd.
Warmtepompen in Nederland 2020
  • Nuttige pagina?
  • 46   0