Elektriciteitsmeters

De rol van elektriciteitsmeters wordt steeds belangrijker. Meer dan 87% van de huishoudens in Nederland heeft inmiddels een slimme meter in huis, maar gebruikt deze nog niet altijd slim. In dit artikel leggen we uit wat je met jouw elektriciteitsmeter allemaal kan.

De slimme meter

Wat is een slimme meter?

De slimme meter is sinds 2010 de standaard elektriciteitsmeter in de meterkast. De slimme meter is voorzien van een slimme module die actueel inzicht kan geven in je energieverbruik, je vermogen kan inregelen en de meterstand doorgeeft aan derden.

Inzicht energieverbruik

Om inzicht in je energieverbruik te krijgen is de slimme meter dus een handige tool. Je kunt de slimme meter zelf uitlezen via de P1-poort of laten uitlezen door bijvoorbeeld de energieleverancier of een andere instantie. De netbeheerder heeft standaard ook toegang tot de slimme meter. Op deze manieren lees je de slimme meter uit:

Slimme meter zelf uitlezen

Via de P1 datapoort lees je de slimme meter eenvoudig zelf uit. Deze datapoort is standaard geactiveerd en klaar om je energieverbruiksmanager op aan te sluiten. Met de app van de gekozen verbruiksmanager kun je vervolgens realtime zien wat je energieverbruik is. In de handleiding van de slimme meter vind je waar de datapoort op jouw meter zit. Een p1-poort heeft nooit storing en is zonder tussenkomst van derden uit te lezen, zelfs als je de uitleesfunctie uitzet bij de netbeheerder.

Overzicht energieverbruiksmanagers

Slimme meter uit laten lezen door derden

Je kunt de slimme meter ook uit laten lezen door derden, bijvoorbeeld je energieleverancier. Hierbij moet je expliciet toestemming geven dat dit bedrijf jouw slimme meter mag uitlezen. De uitlezing van de slimme meter gaat dan via een virtuele datapoort (P4). Je krijgt vervolgens toegang tot een app of verbruiksprogramma van dit bedrijf. Heb je een storing bij het uitlezen? Meld deze dan bij de dienstverlener, zij lossen dit samen met de netbeheerder op.

Uitlezing slimme meter door de netbeheerder

Ook de netbeheerder kan standaard de slimme meter uitlezen. Dit gebeurt alleen op verzoek van de energieleverancier voor het opmaken van de jaarafrekening of als er een storing in de meter is. De slimme elektriciteitsmeter wordt zo ook regelmatig voorzien van de nieuwste software. Je hoeft hier zelf niets voor te doen. De netbeheerder heeft geen app of platform voor consumenten om het energieverbruik inzichtelijk te maken voor consumenten. Hiervoor dient de P1-poort.

Uitleesfunctie slimme meter uitschakelen

Je kunt de uitleesfunctie ook altijd uitschakelen (en eventueel later weer inschakelen). De netbeheerder of andere dienstaanbieder mogen de slimme meter dan niet meer uitlezen. De P1-poort op de meter functioneert dan nog wel dus slim laden en je eigen energieverbruiksmanager werken gewoon. Ook ontvangt de slimme elektriciteitsmeter nog steeds software updates. Het in- en uitschakelen regel je met de netbeheerder.

Contact netbeheerder

Slim laden elektrische auto

Voor het slim laden van de elektrische auto heb je naast een slimme laadpaal ook een slimme meter nodig. De slimme meter zorgt er samen met de slimme laadpaal voor dat jouw elektrische auto altijd maximaal geladen wordt en voorkomt overbelasting. Voor het slim laden heb je een slimme meter met softwareversie 5.0 nodig. In sommige gevallen is softwareversie 4.0 ook nog voldoende. Vraag dit voor de zekerheid na bij de verkoper van je laadpaal.

Terugleveren van energie

De meeste slimme elektriciteitsmeters zijn geschikt voor het registreren van de teruglevering van bijvoorbeeld de zonnepanelen. Alle slimme meters registreren standaard op dubbeltarief. Je bepaalt zelf met de energieleverancier of de energie tegen enkeltarief of dubbeltarief wordt afgerekend.

Slimme meter aanvragen

Als je nog geen slimme meter hebt dan vraag je een slimme meter aan bij de netbeheerder. De kosten voor de slimme meter hangt af van de situatie:

Ga je terugleveren?: Gratis

Nieuwe(re) slimme meter: € 200,-

Geen teruglevering:  € 80,-

Contact netbeheerder

In onderstaand overzicht zie je of jouw slimme meter al geschikt is voor teruglevering of slim laden.

Meter

Merk

Types

Software

Terug
leveren

Slim laden

Voeding via P1

Hand
leiding

Video

Actaris ACE4000

Actaris

ACE4000

DSMR 1.0

Enel

Enel

GIST

GISM

TLC

Iskra

Iskra

ME382

MT382

DSMR 2.2

Iskra

Iskra

AM550

SMR 5.0

Kaifa

MA105

MA304

DSMR 4.0

Kaifa

MA105A

MA304A

MA105C

MA304C

DSMR 4.2

Kamstrup

68618
68431

DSMR 2.2

L&G

ZCF E004
ZMF E005

DSMR 4.0

L&G

ZCF E0030
ZMF E0031

DSMR 4.2

L&G

E360

SMR 5.0

Sagemcom

T210-D

ESMR 5.0

Sagemcom T211

Sagemcom

T211

ESMR 5.0

Sagemcom

XS210

ESMR 5.0

ZIV

5CTA3BCE

5CTA1DCE
5CTA3BCF

ESMR 5.0

Conventionele digitale meters

Wat is een conventionele digitale meter

De voorloper van de slimme meter is de conventionele digitale meter. Dit type meter komt in vele soorten en maten. In sommige gevallen is deze geschikt voor het terugleveren van je zonne-energie en kun je ook met deze meter inzicht krijgen in je energieverbruik. Voor slim laden is deze meter niet geschikt.

Inzicht energie verbruik

Ook met conventionele digitale elektriciteitsmeters kan je nog inzicht verkrijgen in je energieverbruik. Hiervoor moet je wel wat beter zoeken, want alleen in sommige gevallen heeft de meter nog een pulse. Hierop sluit je een apparaat aan die op basis van de pulse je energieverbruik registreert. Een conventionele digitale meter heeft geen P1-poort en de pulse wordt ook niet door de netbeheerder ondersteund. In alle gevallen kun je natuurlijk zelf de meterstanden fysiek opnemen en bijhouden in een spreadsheet.

Slim laden niet mogelijk

Met een normale digitale meter is slim laden niet mogelijk.

Terugleveren van energie

De meeste conventionele digitale elektriciteitsmeters zijn geschikt voor het registreren van de teruglevering van bijvoorbeeld de zonnepanelen, maar kunnen geen dubbeltarief meer registreren. Sinds 1 juli 2021 sturen netbeheerders namelijk geen tariefsignaal meer uit. Let op, in sommige gevallen registreert een normale digitale meter per fase! Dit levert een financieel nadeel op als de salderingsregeling verdwijnt. Het is dus verstandig om dit metertype te laten vervangen.

Conventionele digitale meter aanvragen

Als je nog geen geschikte meter voor teruglevering hebt dan vraag je een conventionele digitale meter aan bij de netbeheerder. De kosten voor deze meter hangt af van de situatie:

Ga je terugleveren?: Gratis

Van slimme meter naar conventioneel: € 300,-.

Contact netbeheerder?

In onderstaand overzicht zie je welke conventionele digitale meters er zijn en wat ze kunnen.

Meter

Merk

Types

Terug
leveren

Hand
leiding

Actaris

ACE300

ACE3000

Enel

Ampy

5177C
5277C
5277F

Iskra

Echelon

83331

Ermaf

AS1440

Ermaf

AS330D

Iskra

ME161
ME162

Iskra

ME171

MT171
MT174
ME351
MT351
MT401

Kaifa

MB310
MB103

L&G

ZME120

Sagemcom T211

Sagemcom

CX1000

Schlum
berger

Eurotri
SIR2E

Analoge meters

Wat is een analoge meter?

Tot aan het jaar 2000 werden er nog analoge elektriciteitsmeters geplaatst. Dit type meter heeft in sommige gevallen een draaischijf, waardoor deze mogelijk ook de teruglevering kan verwerken. Slim laden en uitlezen op afstand is niet mogelijk.

Inzicht energie verbruik

Met analoge elektriciteitsmeters kun je alleen inzicht krijgen in je energieverbruik als je de meterstanden fysiek opneemt en bijhoudt in een spreadsheet. Als je ook zonnepanelen hebt is het niet mogelijk om dit inzicht te verkrijgen, omdat de analoge meter de teruglevering meteen saldeert. Analoge meters zonder draaischijf of met een teruglooprem verwerken geen teruglevering en zijn dus niet geschikt voor zonnepanelen.

Slim laden niet mogelijk

Met een analoge meter is slim laden niet mogelijk.

Terugleveren van energie

Een analoge draaischijfmeter (of ferrarismeter) verwerkt de teruglevering door terug te draaien. Analoge draaischijfmeters zijn niet gemaakt of getoetst voor de werking met zonnepanelen. Een netbeheerder biedt daarom ook nooit garantie op de werking van de meter, nadat je er zonnepanelen op hebt aangesloten. Je hebt geen financiële voordelen met een analoge draaischijfmeter, maar loopt wel een risico dat je teruglevering mist door een defect. Niet alle analoge meters hebben een draaischijf en in sommige gevallen is de draaischijf voor teruglevering geblokkeerd.

Afgekeurde analoge meter

Als je analoge meter door de netbeheerder of Agentschap Telecom is afgekeurd, dan vervangt de netbeheerder de meter altijd. Hier heb je geen inspraak in. In de loop van 2023 vervangt de netbeheerder sowieso alle analoge meters, omdat een wetswijziging in de salderingsregeling (vanaf 2025) een digitale meter mét terugleverregistratie verplicht stelt.

Is mijn analoge meter afgekeurd?

Analoge meter aanvragen

Analoge meters worden niet meer geplaatst en deze kan je dus ook niet meer aanvragen.

Veelgestelde vragen over elektriciteitsmeters

Kan ik mijn analoge meter ook houden?

Een analoge meter is niet gemaakt voor het verwerken van teruglevering van de zonnepanelen, maar op dit moment ben je niet verplicht om deze te vervangen. Als vanaf 2025 de salderingsregeling verandert of de netbeheerder keurt de analoge meter af, dan ben je verplicht mee te werken aan het vervangen van de analoge meter.

De salderingsregeling

De elektriciteitsmeter is toch van mij?

Nee, de elektriciteitsmeter is eigendom van de netbeheerder. Je huurt de elektriciteitsmeter en betaalt hiervoor meterkosten. Deze zijn verwerkt in de netwerkkosten die de energieleverancier in rekening brengt. Je krijgt dus geen aparte factuur van je netbeheerder.

Heeft een analoge meter voordeel bij zonnepanelen?

Nee, de elektriciteitswet (Art. 31c) bepaalt hoeveel geld je voor de teruglevering van je zonnepanelen krijgt. Het maakt dus niet uit welke elektriciteitsmeter je hebt.

De salderingsregeling

Kan ik de elektriciteitsmeter zelf vervangen?

Nee, dit mag alleen de netbeheerder, een installateur met zegelrecht of een bedrijf dat namens de netbeheerder werkzaamheden uitvoert. De aansluiting en meter zijn namelijk voorzien van een speciaal zegel die voorkomt dat er onrechtmatige werkzaamheden plaatsvinden. Het onrechtmatig verbreken van dit zegel wordt dan ook gezien als fraude. Vraag dus altijd bij je installateur of hij zegelrecht heeft. Als je een hoofdschakelaar hebt, dan is het verbreken van een zegel niet nodig. Is het zegel verbroken, neem dan contact op met de landelijke storingsdienst via telefoonnummer 0800 – 9009.

Zijn slimme meters kwetsbaar voor hackers?

Alle slimme digitale apparaten die met internet of een ander netwerk verbonden zijn kunnen worden gehackt. Daarom zijn slimme meters beveiligd en worden deze voortdurend geüpdatet met de nieuwste firmware. In Nederland is nog geen sprake geweest van gehackte slimme meters.

Registreert de slimme meter de opgewekte stroom van de zonnepanelen?

Nee, de elektriciteitsmeter kan alleen registreren wat je verbruikt en wat je teruglevert. De teruglevering is slechts een gedeelte van de opgewekte stroom van je zonnepanelen.

Verschil opwekken en terugleveren

Waar meld ik een storing op mijn slimme meter?

Als je gebruik maakt van de uitleestool van je energieleverancier dan kan het soms zijn dat er data mist of de uitlezing niet lukt. Meld deze storing altijd bij je energieleverancier (of andere dienstverlener). Zij nemen contact op met de netbeheerder en lossen de uitleeststoring samen op.

Mijn slimme laadpaal doet het niet door de slimme meter

De nieuwste laadpalen communiceren alleen met slimme meters die de softwareversie EMSR 5.0 of hoger hebben. Als jouw slimme meter dit niet heeft dan is de kans groot dat de slimme laadpaal niet kan verbinden met de slimme meter. De enige oplossing is om je slimme meter dan te vervangen voor een nieuwere versie. Heb je de nieuwste slimme meter al dan los je het probleem op door de slimme laadpaal te updaten naar de nieuwste firmware. Het kan ook voor komen dat het signaal niet sterk genoeg is.

Storing oplossen

  • Nuttige pagina?
  • 74   0

Andere bekeken ook

Zonnepanelen

De salderingsregeling