omvormer zonnepanelen

De omvormer van je zonnepanelen is misschien wel het belangrijkste onderdeel van de hele installatie en verdient daarom minstens zoveel aandacht als de zonnepanelen zelf. In dit artikel vertellen we wat een omvormer doet en welke soorten omvormers voor zonnepanelen er zijn.

Wat doet een omvormer voor zonnepanelen?

Een omvormer (ook wel inverter genoemd) zet de binnenkomende gelijkstroom van de zonnepanelen om naar wisselstroom. Hierdoor is de stroom meteen te gebruiken in de woning of het bedrijf. De technische levensduur van de inverter is korter dan die van de zonnepanelen en ligt gemiddeld tussen de 5 en 10 jaar. Hou er daarom rekening mee dat je deze minimaal één keer moet vervangen binnen de levensduur van de set zonnepanelen.

Opwekken en terugleveren: het verschil

De opgewekte elektriciteit die de omvormer laat zien is altijd hoger dan de teruglevering die je afleest op de elektriciteitsmeter in de meterkast. Het verschil tussen de opgewekte elektriciteit en de teruglevering is het directe verbruik vanaf de zonnepanelen in huis. Je bespaart dus meteen als je zonnepanelen energie opwekken en bijvoorbeeld de wasmachine aan staat. Meer over opwekken en terugleveren.

Ook handig om te weten over omvormers

Vermogen afstemmen

Je haalt de maximale opbrengst uit de zonnepanelen met een omvormer die qua vermogen 15% kleiner tot 10% groter is dan het vermogen (in Wattpiek) van de zonnepanelen. De nominale vermogensverhouding moet tussen de 85 en 110% liggen. Dit komt ook de levensduur van de inverter ten goede.

1-fase of 3-fase omvormer

Om storingen te voorkomen is het verstandig om vanaf 12 zonnepanelen (3600 Watt) al over te stappen naar een 3-fase omvormer. Let op, je hebt hier wel een 3-fase aansluiting voor nodig. Op deze manier verdeel je de opgewekte stroom netjes over meerdere fasen, waardoor de kans op het uitvallen van je omvormer afneemt. Vanaf 5000 Watt is het verplicht om de zonnepanelen over 3-fasen te verdelen.

Vermogen zonnepanelen

Het vermogen (in Wattpiek) van de zonnepanelen is bepaald onder ideale omstandigheden (25° Celsius, specifieke zoninstraling etc.). In Nederland zijn de omstandigheden niet altijd ideaal, waardoor fabrikanten de toelaatbare belasting van omvormers bepalen op basis van instralingsgegevens van het KNMI. Ook hierdoor is het gebruikelijk dat het vermogen van de zonnepanelen hoger is.

Voorbeeld

Een vermogensverhouding van bijvoorbeeld 100% levert geen extra opbrengst op ten opzichte van een omvormer met een vermogensverhouding van 85%. Een hoger vermogen van de inverter zal de investering alleen maar groter maken, terwijl de opbrengst gelijk blijft.

Micro-omvormers

Micro-omvormers zijn kleine omvormers die direct op het zonnepaneel gemonteerd zijn. Je hebt dus per zonnepaneel (soms per 2 zonnepanelen) een omvormer nodig. Het grote voordeel ten opzichte van een normale string-omvormer is dat de opbrengst van de hele set zonnepanelen niet afhankelijk is van het slechtst presterende zonnepaneel. Hierdoor heeft schaduwvorming een minder negatief effect op de opbrengst van de zonnepanelen. Een micro-omvormer kost tussen de 100 en 300 euro, afhankelijk van het vermogen. Fabrikanten beweren dat micro-omvormers een technische levensduur van 25 jaar hebben, maar dit is nog niet bewezen in de praktijk. Bekende merken die micro-omvormers leveren zijn Enphase en SolarEdge.

zonnepanelen met micro-omvormers

Power optimizers

Een power optimizer is een klein kastje met daarin losse MPP-trackers. Optimizers zijn rechtstreeks aangesloten op een zonnepaneel en zorgen ervoor dat elk zonnepaneel afzonderlijk het hoogste vermogen geeft. Op deze manier heeft de set zonnepanelen minder last van panelen die in de schaduw liggen of een minder gunstige ligging hebben. Met een aparte optimizer is het niet nodig om een omvormer te hebben met MPP-trackers, die in verhouding duurder zijn. Een power optimizers kost gemiddeld 60 euro, voor 16 zonnepanelen ben je dus 960 euro extra kwijt. De technische levensduur is 25 jaar en de meeste leveranciers gegeven ook deze garantie. Let op, je hebt niet altijd voordeel van optimizers, weeg dit dus goed af tegen de kosten en het voordeel wat je er van hebt. Bekende leveranciers van optimizers zijn Honeybee, Solaredge en Tigo Energy.

MPP-trackers

Een Maximum Power Point tracker is een elektronisch apparaatje dat in de omvormer zit. Een MPP-tracker zorgt ervoor dat de stroomproductie bij omvormers zo hoog mogelijk is bij een geldende temperatuur en lichtintensiteit. Het apparaat berekent voortdurend de optimale verhouding tussen de spanning (Volt) en het vermogen (Watt), zodat de set zonnepanelen steeds het hoogst mogelijke vermogen levert. De meeste omvormers hebben 1 of 2 MPP-trackers. Hoe meer MPP-trackers er aanwezig zijn, hoe beter dit is voor de opbrengst. De MPP-trackers zitten in de string omvormer en regelen de optimale verhouding niet per zonnepaneel, zoals de micro omvormer of power optimizer wel doet, maar voor de hele set.

Storing op de omvormer of deze voorkomen?

Wist je dit over omvormers?

  • Een omvormer werkt het best onder zware belasting. Tussen de 85 en 110 procent van het vermogen van de zonnepanelen is uitstekend.
  • Last van schaduw? Denk dan eens aan micro-omvormers of optimizers.
  • Plaats de omvormer zo dicht mogelijk bij de zonnepanelen. Je vindt deze dus meestal op zolder.
  • Hou je omvormer in de gaten! Kies daarom voor een omvormer met een display of uitlezing op afstand. Zo zie je een storing meteen.
  • De opbrengst is hoger bij omvormers zonder transformator. Dit scheelt ook een hoop geluid.
  • Grotere omvormers hebben een hoger rendement.

Playlist: Hoe werkt een omvormer?

  • Nuttige pagina?
  • 32   1