Normering is belangrijk

Met een warmtepomp stap je (deels) af van aardgas naar het verwarmen van de woning met elektriciteit. In combinatie met voldoende zonnepanelen kan je de woning zelfs helemaal energieneutraal maken. Een CV-ketel verwarmt het water meestal op 60 of 80 graden, waar een warmtepomp het water verwarmt op 35 tot 55 graden. Je warmtesysteem in huis moet dus geschikt zijn voor het verwarmen op lage temperaturen. In dit artikel geven we je alle mogelijke informatie over warmtepompen.

Welke warmtepompen zijn er?

Volledig elektrische warmtepomp

Met deze warmtepomp is een gasaansluiting niet meer nodig. De volledig elektrische warmtepomp verwarmt de woning én levert warm water. De CO2-uitstoot met deze warmtepomp is 30 tot 50 procent lager dan de uitstoot met een CV-ketel op aardgas. Een goed geïsoleerde woning is wel een vereiste. Bij een volledige elektrische warmtepomp kan je kiezen uit twee bronnen: lucht of grondwater.

Lucht of grondwater?

Een luchtwarmtepomp is ongeveer 5000 euro goedkoper en de plaatsing is veel minder ingrijpend dan bij een bodem-warmtepomp. Bij een bodem-warmtepomp heb je namelijk een eigen stuk grond nodig, waar dit systeem ondergronds geplaatst kan worden. De bodem-warmtepomp levert daarentegen wel een hogere financiële en energiebesparing op, omdat de bodemtemperatuur minder veranderlijk is dan de temperatuur van buitenlucht. Daarbij is de bodem-warmtepomp ook stiller, omdat deze geen buitenunit met ventilator heeft én de bodem-warmtepomp kan je woning zomers ook verkoelen. In beide gevallen is het noodzakelijk om bestaande radiatoren te vervangen. Je bespaart 100% op je gasverbruik en 40% op de CO2-uitstoot.

Bekende merken: NIBE, Viessmann, Daikin, Remeha en Itho Daalderop

Voordelen luchtwarmtepomp

  • Goedkoper in aanschaf (circa 5000 euro)
  • Minder ingrijpend (geen eigen grond nodig)

Nadelen luchtwarmtepomp

  • Minder efficiënt, lager energiebesparing
  • Buitenunit nodig

Hybride warmtepomp

Een hybride warmtepomp werkt samen met de bestaande CV-ketel, waardoor je nog wel een gasaansluiting nodig hebt. Je bespaart ongeveer 80% op je gasverbruik, maar de vaste kosten van de aansluiting blijven dus bestaan. De hybride warmtepomp verwarmt de woning voor het grootste gedeelte en de CV-ketel springt bij als het buiten (te) koud is en verzorgt daarnaast ook de warmwatervoorziening. Er zijn geen ingrijpende wijzigingen in de woning nodig en ook in een woning met energielabel C of D kan een hybride warmtepomp nog een forse besparing opleveren. In sommige gevallen is het noodzakelijk om de radiatoren te vervangen. Je bespaart ongeveer 60% op je gasverbruik en 30% op de CO2-uitstoot.

Bekende merken: NIBE, Bosch Nefit, Daikin, Remeha en Intergas Verwarming

Ventilatiewarmtepomp

Dit is een kleine warmtepomp geschikt voor woningen met een mechanische ventilatie. De ventilatiewarmtepomp gebruikt de ventilatielucht om de woning te verwarmen. De ventilatiewarmtepomp brengt afgezogen ventilatielucht terug naar de centrale verwarming en werkt dus in combinatie met de CV-ketel, waardoor je nog wel een gasaansluiting nodig hebt. Het vervangen van je radiatoren is niet nodig. Je bespaart ongeveer 30% op je gasverbruik en 25% op de CO2-uitstoot.

Bekende merken: NIBE, Bosch Nefit, Itho Daalderop, Inventum, DUCO

Elektrisch warmtepomp

Geen aardgas meer
55% minder Co2-uitstoot
Isolatievoorwaarde: redelijk

Vervangen radiatoren nodig
Vergunning soms nodig
Verzwaren aansluiting
Duur in aanschaf
3500 kWh extra verbruik

Hybride warmtepomp

60% minder aardgas
30% minder Co2-uitstoot
Isolatievoorwaarde: matig
Lage aanschafskosten
Vergunning niet nodig

Nog steeds aardgas nodig
Vervangen radiatoren (soms)
Advies verzwaren aansluiting
2000 kWh extra verbruik

Ventilatie warmtepomp

30% minder aardgas
25% minder Co2-uitstoot
Isolatievoorwaarde: matig
Vervangen radiatoren niet nodig
Vergunning niet nodig
Geen verzwaring aansluiting

Lage aanschafskosten

Nog steeds aardgas nodig
1000 kWh extra verbruik

Terugverdientijd warmtepomp

Besparing en kosten warmtepomp

In onderstaand overzicht zie je meteen hoeveel geld en energie je met een warmtepomp bespaart. Ook de kosten en subsidiebedragen staan genoemd. De tabel is op basis van € 0,40 per kWh en € 2,- per kuub gas. Door de hogere energieprijzen loopt de terugverdientijd van warmtepompen sterk terug.

warmtepomp

Efficiëntie warmtepomp

Let bij het kopen van een warmtepomp ook op de COP en SCOP score. De Coëfficiënt of Performance (COP) is de verhouding tussen de afgegeven hoeveelheid warmte en het elektriciteitsverbruik van een warmtepomp en vertelt je hoe zuinig de warmtepomp is. Een COP van 4, zet 1 eenheid stroom om in 4 eenheden warmte. Hoe hoger de COP, hoe efficiënter en zuiniger de warmtepomp is. De COP wordt meestal in een minimale en maximale waarde weergegeven, omdat deze afhankelijk is van de buitentemperatuur.

Season Coëfficiënt of Performance

Binnen de SCOP is ook rekening gehouden met de wisselende buitentemperatuur. Gebruik deze waarde dan ook om bijvoorbeeld je verbruik te berekenen.

Verwarming in huis

Omdat een warmtepomp het warm water op een lagere temperatuur verwarmt (35 tot 55 graden) is het goed om kritisch naar je huidige warmtesysteem te kijken. Zo werkt vloerverwarming uitstekend met lage temperaturen en is deze dus uitermate geschikt in combinatie met een warmtepomp. Je kunt bestaande radiatoren ook updaten met een radiatorventilator. Deze zorgt voor een betere afgifte van warmte bij lage temperaturen en plaats je op of onder de bestaande radiator. Of vervang bestaande radiatoren voor “low H20” radiatoren. Dit zijn speciale radiatoren voor lage temperaturen. Gemiddeld kost het vervangen van radiatoren zo’n 2500 euro.

In de meterkast

Aansluiting in de meterkast

Een volledige elektrische warmtepomp

Deze heeft minimaal een 3×25 ampère aansluiting nodig die meestal niet standaard aanwezig is in de woning. Vraag een verzwaring of wijziging van je aansluiting aan bij je netbeheerder. De kosten hiervoor verschillen per netbeheerder maar liggen zo rond de 300 euro.

Een hybride warmtepomp

Deze warmtepomp komt qua vermogen meestal niet uit boven de 5 KW en heeft een aansluiting van minimaal 1×35 ampère nodig. Deze zit meestal standaard in de woning en anders voert de netbeheerder deze wijziging gratis uit. Wij adviseren echter om ook bij het plaatsen van een hybride warmtepomp de aansluiting toekomstbestendig te maken en te verzwaren naar 3×25 ampère.

Een ventilatiewarmtepomp

Hier is geen wijziging van de aansluiting voor nodig.

Elektriciteitsmeter

In alle gevallen is het wijzigen van de meter niet nodig. Je levert immers geen elektriciteit terug met een warmtepomp.

Zoek hier jouw netbeheerder

Wijzigen groepenkast

Met de installatie van een volledig elektrische warmtepomp is een vrije 3-fase krachtgroep nodig in de meterkast. Deze is meestal niet standaard aanwezig. Voor een hybride warmtepomp en een ventilatiewarmtepomp heb je een vrije 1-fase groep nodig. Soms is deze al aanwezig. Als er geen vrije 1-fase of 3-fase groep aanwezig is, dan legt een installatiebedrijf deze voor je aan. De kosten voor deze wijziging zijn gemiddeld 500 euro.

Subsidie voor warmtepompen

Subsidie voor de aankoop van een warmtepomp vraag je aan vanuit de ISDE subsidie. De hoogte van de subsidie is afhankelijk van het type warmtepomp dat je plaatst.

Direct ISDE subsidie aanvragen

Vergunningen

Vergunning bodemwarmtepomp

Voor een hybride- en een ventilatie warmtepomp heb je geen vergunning nodig en hoef je geen melding te maken bij het BRO. Voor een bodem-warmtepomp heb je wel een vergunning nodig van je gemeente of provincie. Bij een gesloten systeem met een vermogen groter dan 70 KW heb je ook een Omgevingsvergunning beperkte milieutoets (OBM) nodig.

Direct OBM vergunning aanvragen

Melding Basisregistratie Ondergrond

Voor een open systeem is een vergunningstoetsing nodig van de provincie (PMV) in het kader van de grondwaterwet. In alle gevallen moet je een melding maken bij het Basisregistratie Ondergrond (BRO)

Direct registeren bij BRO

Warmtepompen in Nederland

Het aantal warmtepompen dat in Nederlandse huishoudens en bedrijven wordt geplaatst groeit hard. In 2022 werden er bijna 100.000 warmtepomp bijgeplaatst, waarmee het totale aantal nu op 450.000 komt. Ter vergelijking, er worden elk jaar nog ruim 400.000 gasketels geplaatst. Dit aantal loopt sinds 2019 wel licht af en de verwachting is dat dit de komende jaren verder terugloopt, omdat in nieuwbouwwoningen geen CV-ketels meer geplaatst mogen worden.

warmtepompen

Onderzoek naar warmtepompen

Wist je dit over warmtepompen?

  • De COP en SCOP van een warmtepomp zijn belangrijk. Hoe hoger de COP of SCOP, hoe zuiniger en efficiënter je warmtepomp.
  • Warmtepompen maken van 1 kWh stroom 7200 tot 18.000 kilojoule warmte. Zéér efficiënt dus.
  • Een warmtepomp gebruikt gemiddeld 3000 kWh aan stroom.
  • Een ventilatiewarmtepomp levert ook warmte aan een warm-water boiler als de woning verwarmd wordt door stadsverwarming.
  • Hybride- en luchtwarmtepompen maken door de compressor en ventilator vooral in de winterperiode wat lawaai. Een geluiddempende kast voorkomt geluidsoverlast.
  • De COP en SCOP van een warmtepomp zijn belangrijk. Hoe hoger de COP of SCOP, hoe zuiniger en efficiënter je warmtepomp.
  • Een ventilatiewarmtepomp mét naverwarmer kan samen met een zonneboiler ook de hele woning verwarmen, als deze optimaal geïsoleerd is.
  • Zet de thermosstaat ‘s nachts niet te laag (18 graden). Een warmtepomp heeft langer nodig om de woning te verwarmen.

Playlist: Video over warmtepompen

Jeroen van Acht heeft zelf een warmtepomp laten installeren en vertelt over zijn ervaringen.

  • Nuttige pagina?
  • 53   0

Andere bekeken ook

Warmtepomp installeren

Subsidies