Al maanden hoor je overal op sociale media en in het nieuws beleidsmakers, deskundigen en boeren praten over stikstof. We zitten in een stikstofcrisis en er is een nieuw stikstofbeleid. De sfeer wordt steeds grimmiger en steeds meer boeren trekken het land in om te demonstreren tegen het nieuwe stikstofbeleid. Maar wat is eigenlijk het stikstofprobleem?

Stikstof, stikstofcrisis, stikstofbeleid. Wat is dat eigenlijk?

      3850x gezien   4 reacties

Wat is stikstof?

Om te beginnen is stikstof een gas dat op zichzelf niet gevaarlijk is. Het hangt overal om ons heen in de lucht. Sterker nog, 78 procent van de lucht bestaat uit stikstof. Het is een onmisbare voedingsbodem voor planten en onze voedselindustrie. Zo hebben boeren met het gebruik van kunstmest de voedselproductie de laatste jaren enorm opgeschroefd. En je raadt het al, kunstmest bevat enorm veel stikstof. Op zich geen probleem toch?

Ammoniak en stikstofdioxide

Nou, toch wel. Er zijn namelijk verbindingen van stikstof in onze lucht die schadelijk zijn voor mens en dier. Dit zijn stikstofdioxiden en ammoniak die vrijkomen door verbranding van fossiele brandstoffen, veeteelt en landbouw. Er zijn 3 manieren waarop deze schadelijk zijn:

  • Concentratie in de lucht: Schadelijk voor de gezondheid van mens. Vooral mensen met longklachten en astma.
  • Depositie: Dit is het neerdalen of de opname van stikstofdioxide en ammoniak op en in de bodem. Schadelijk voor de biodiversiteit.
  • Emissie: Dit is de manier waarop beide stoffen in onze lucht terechtkomen. Teveel uitstoot van stikstofdioxide en ammoniak is simpelweg niet goed voor mens en milieu.

Nederland heeft de hoogste stikstofuitstoot van Europa, ruim 4 keer het gemiddelde. Ongeveer 60 procent hiervan bestaat uit ammoniak, dat vrijkomt door landbouw en veeteelt.

Hoe werkt stikstof

Nieuw stikstofbeleid

In 2015 introduceerde de overheid de PAS-regeling. Je kreeg dan alleen een bouwvergunning als je aantoonde dat de stikstof, vrijgekomen tijdens de bouw later werd gecompenseerd. Dit werd zelden nageleefd en in 2019 besloot de Raad van State dat het Nederlandse stikstofbeleid niet deugde. Hierdoor werd de uitgifte van bouwvergunningen meteen stopgezet. Om weer te kunnen bouwen moet de overheid de uitstoot van stikstofgas verminderen.

Inkrimpen landbouw en veeteelt

Het kabinet kwam hierdoor al snel uit bij onze landbouw. Nederland kent een grote dichtheid als het gaat om landbouwgrond (2e van de wereld). Ongeveer 60 procent van ons land wordt gebruikt voor landbouw en veeteelt. Wereldwijd is dit 30 procent en hier valt dus veel winst te behalen. Om de uitstoot van stikstofgas te verminderen wil de overheid het landbouwgrond inkrimpen en de veestapel verkleinen. Op deze manier kan het uitgeven van bouwvergunningen weer worden hervat.

Woningnood en Natura2000

Kort door de bocht moet er dus landbouwgrond verdwijnen om te kunnen bouwen. Dit klinkt heel scheef als je nadenkt over klimaatverandering, maar landbouwgrond is niet hetzelfde als natuur. Sterker nog, onze natuurgebieden (Natura2000) hebben veel last van het neerdalen van stikstof en de concentratie in veel van deze natuurgebieden is veel te hoog.

Ook is er in Nederland sprake van een hoge woningnood. Zolang de concentratie van stikstof in de lucht te hoog is, mag er echter niet worden gebouwd. De woningnood neemt hierdoor alleen maar toe. Slecht voor de huizenmarkt en de woonlasten van veel Nederlanders.

Boerenprotesten

Waar eerder de bouwsector demonstreerde tegen de stop op bouwvergunningen, demonstreren nu de boeren tegen het inkrimpen van hun veestapel en landbouwgrond. Dit klinkt op zich heel logisch, want wat zou jij doen als jouw baan op de tocht zou staan?

Toch wordt de landbouw en veeteeltindustrie al jarenlang geacht te verduurzamen, omdat deze verantwoordelijk is voor ruim een kwart van onze CO2-uitstoot. Maatregelen om deze uitstoot te verminderen werden steeds uitgesteld door een sterke lobby. Ruim 80 procent van de vlees- en landbouwproductie in ons land is bedoeld voor export naar andere landen.

Bron: Rijksoverheid, Milieucentraal, WUR, Milieudefensie

Woningbouw gaat voor landbouw
Meer nieuws over klimaatvervuiling

4 reacties op “Stikstof, stikstofcrisis, stikstofbeleid. Wat is dat eigenlijk?”

  1. Huub

    “Ruim 80 procent van de vlees- en landbouwproductie in ons land is bedoeld voor export naar andere landen.”
    Dus wij zouden makkelijk kunnen minderen?
    Ah, handel naar de knoppen en kunnen we mooi uit andere landen importeren.
    Das nog eens handel, die niks oplost m.b.t. het zogenaamde stikstofprobleem.

  2. Jan van Leeuwen

    Als consument willen we goedkoop vlees en goedkope melkproducten. De productie in Nederland is groot omdat de vlees- en melkprijs zo laag zijn. Als de boeren van nu minstens 2 keer zoveel dieren nodig hebben om dezelfde belegde boterham ter verdienen als 50 jaar geleden dan ligt het voor de hand dat de boeren niet minder dieren willen houden. De arbeidsproductiviteit is flink toegenomen en de inkomsten blijven flink achter bij de investeringen in geld en arbeid. Door de vlees- en melkprijs te verhogen kunnen deze hardwerkende mensen met minder vee het fatsoenlijke inkomen ontvangen dat ze zeker verdienen. De literprijs van melk, mag het een kwartje meer zijn?

  3. Marius Toonen

    Goed bezig, onze landbouw is de minst vervuilende van de wereld. Wij sluiten onze schone bedrijven zodat in buitenland meer vervuilende bedrijven worden gebouwd. Slechgt voor ons klimaat en slecht voor de opwarming van de aarde.

  4. Leon Coenders

    Dit artikel van een informatiemedium dat neutraal nieuws wil brengen op energiegebied is toch weer zo opgezet om de burger op het verkeerde been te zetten. Stikstof is samen met CO2 en water de belangrijkste stof om planten te laten groeien. Om Co2 uit de lucht te halen zijn water en voedingsstoffen nodig waaronder stikstof. Teveel stikstof die neerslaat op de natuur zorgt voor een andere natuur, die niet voldoet aan het wensdenken maar wel aan de mogelijkheden om te recreeren en het opslaan van Co2 in planten en bodem. Verminderen van de efficiente landbouwproduktie in Nederland leidt in buitenland tot nog hogere uitstoten terwijl wij in Nederland in staat zijn met technologie stikstof op te vangen en deze te benutten voor het voeden van planten.

Geef een antwoord