De meterkast als energierotonde
De meterkast is allang geen kastje met stoppen meer, maar de functioneert nu als energierotonde van de woning. Hier komen alle energiestromen samen: verwarmen, EV laden, koken, energieopslag en energie terugleveren. De kern is niet het aantal fasen, maar wat de woning tegelijk wil doen. Wie op één fase zit, heeft minder ruimte om pieken gedachteloos op te stapelen. Dat dwingt tot nadenken over volgorde, prioriteit en slimme aansturing, precies de discussie die nodig is in een flexibel energiesysteem.
Niet zwaarder, maar slimmer
Volgens Henry Lootens en Nando Tolboom is een woning op één fase geen fout die gerepareerd moet worden, maar een technische uitgangssituatie met consequenties Drie fasen “voor de zekerheid” is zelden rationeel als gelijktijdigheid in de praktijk goed is te sturen. Waarom elke woning optuigen voor “alles tegelijk”, als we ook kunnen ontwerpen op “niet onnodig tegelijk”? Dat is geen beperking, maar systeemdenken: verwarmen wanneer er ruimte is, ’s nachts laden, en koken zonder tegelijk de auto vol vermogen te geven.
Regie in huis: EMS, load balancing en begrenzen
Die sturing vraagt om duidelijke spelregels in huis. Een energiemanagementsysteem kan apparaten automatisch laten samenwerken, zodat bijvoorbeeld de laadpaal tijdelijk terugregelt als de kookplaat en warmtepomp draaien. Load balancing voorkomt dat de hoofdzekering in de meterkast eruit klapt, terwijl vermogensbegrenzing per apparaat pieken in toom houdt. Belangrijk is wel dat de basisinstallatie klopt; een te kleine warmtepomp die moet worden “geholpen” door een elektrische kachel jaagt elk systeem alsnog over de rand.
Nieuwe spelregels voor een schaars net
Lootens en Tolboom pleiten voor nieuwe spelregels die passen bij een net waarin capaciteit schaars is. Thuisbatterijen bij woningen die nog op gas verwarmen vinden zij onlogisch: dan gaat schaarse netcapaciteit naar handel in plaats van naar het vervangen van fossiele warmte. Ook stellen zij voor om de gasaansluiting alleen gratis weg te halen als er een aantoonbaar netvriendelijke warmteoplossing voor terugkomt. Daarnaast zou de registratieplicht voor zonnepanelen en thuisbatterijen moeten worden uitgebreid met laadpalen en warmtepompen, inclusief meer technische gegevens. Zo ontstaat inzicht, en kan de transitie naar een volledig elektrisch huis met één fase in veel gevallen gewoon doorgaan.
Bron: Vigleco, Heatgeek
oskie w
Mijn thuisbatterijen (15kWh) staan zeker niet los van verwarmen. Ik verwarm bij gematigde temperaturen zoveel mogelijk met mijn airco’s en die lopen op de kille lente/herfst avonden volledig op de batterijen die veelal overdag met zonne energie geladen zijn. Het komt sporadisch voor dat er te weinig capaciteit is om de avond en nacht op batterij te voeden, alleen op de echte donkere dagen.
S.Bakker
Er wordt te veel eenzijdig ingezet op warmtepompen en (gratis!) afsluiten van het gasnet. Ieder (grondgebonden) huis een lucht-warmtepomp is nog decennia een utopie gelet op de netcapaciteit. “Slim ermee omgaan” is voor 90 % van de Nederlanders hetzelfde als snel geld verdienen. Niet het verantwoord omgaan met schaarste, laat staan een stapje terug doen. Alle nu nog weggegooide electriciteit kan meteen ingezet worden voor waterstof productie, en waterstof is met minimale aanpassingen toepasbaar via het bestaande gasnet. Dat is een veel te waardevolle infrastructuur om zo maar overboord te gooien.
CJ van der Hoeven
Thuisbatterij staat los van de verwarming. Die wordt gebruikt om zonne-energie van s’middags op te slaan voor gebruik in de avond/nacht en zorgt zo voor ontlasting van de net-capaciteit.
Energie gebruik sturen vanuit de meterkast kan bij grote gebruikers zoals Ev-laadpaal, batterij en warmtepomp. Voor andere apparaten wordt dat veel moeilijker. Een wasmachine bijv kun je niet tijdens het wassen even uitschakelen.
roger boerdijk
Leuk om het probleem bij de woningeigenaar neer de leggen en “slim met de energie om te gaan”, maar volgens mij is het slimmer om (als het nog kan) naar 3 fasen te gaan omdat er geen enkele reden is dat niet te doen. 3x 25A kost hetzelfde als 1x35A – maar je hebt wel meer capaciteit als het (in de toekomst) nodig is.
Dat neemt niet weg dat je daarna nog steeds slim om kunt gaan met electriciteit – met zannepanelen, batterij en een EMS.
Een thuisbatterij bij een wonig met gas is niet onlogisch – als je veel gas verbruikt tenminste (bij laag gasverbruik is de overhead aan kosten hoog – dus dan kan het zinvol zijn het gas te laten afsluiten). Als de kleine man ook een keer creatief kan zijn met kosten schuiven (tussen stroom en gas, al naar geland wat op een bepaald moment handiger is) wordt er meteen gekeken hoe dat kleine voordeel weer afgeknepen kan worden. En dat terwijl het netwerk zo vol is – maar voetbalvelden met zonnepanelijk zijn blijkbaar geen probleem ( betalen die overigens ook de terugleverboete?).
Zelfde wat betreft kosten voor afsluiten gas, altijd alles op de kleine man afschuiven.
Huub
Energie bedrijven schieten tekort, en wij moeten slimmere oplossingen toepassen.
En daar begint de kassa weer te rinkelen.