Klimaatverandering door de Golfstroom

De Impact van de vertraging van de Golfstroom

Wintertemperaturen dalen aanzienlijk en ijsvorming op de Noordzee wordt mogelijk. De wereld warmt op doordat broeikasgassen vrijkomen; dit heeft geleid tot bijna 1,5 graden hogere temperaturen dan in pre-industriële tijden. Europa warmt momenteel sneller op dan elders. De toekomst kan echter anders zijn, stellen de onderzoekers van het KNMI en Universiteit Utrecht.

Klimaatverandering, opwarming en oceaanstroming

Langere tijd wijzen aanwijzingen erop dat de Atlantische oceaanstroming (AMOC), inclusief de Golfstroom, vertraagt door de opwarming van de aarde. De AMOC zorgt al duizenden jaren voor een mild klimaat in Noord-Europa door warm water uit de tropen te verplaatsen. Klimaatopwarming ontregelt dit proces. Het ijs op Groenland smelt door hogere temperaturen, en meer regen valt in die regio. Dit water stroomt de oceaan in, waardoor het zeewater minder zout wordt. Zout water zinkt naar de bodem en is de motor van de oceaanstroming. Meer zoet water verzwakt deze motor.

Nederlandse klimaatvoorspellingen

Het KNMI heeft het effect van een verzwakkende AMOC op het Nederlandse klimaat berekend. Bij een stijging van 2,7 graden in 2100 en een vertraagde Golfstroom, breidt zee-ijs zich zuidwaarts uit. Stoppen de Golfstroom en temperaturen stijgen 2,7 graden, dan bereikt ijs zelfs de Noordzee. Nederlandse temperaturen dalen in dit geval. Meer ijs op zee kaatst meer warmte terug naar de atmosfeer.

Extreem koude winters en een hete wereld

Volgens het KNMI kan de gemiddelde wintertemperatuur tot 3 graden onder het pre-industriële niveau dalen, met regelmatig extreem koude uitschieters. Noordwest-Europa wordt een afwijkend gebied in een verder warme wereld. Bij een wereldwijde temperatuurstijging tot 4,7 graden in 2100 stijgt de kans dat de Golfstroom helemaal stilvalt. Het temperatuureffect verschilt dan weinig van het mildere scenario, doordat de zee veel warmer is; zee-ijs kan zich niet zover zuidwaarts uitbreiden.

De toekomst van wereldwijde klimaatverandering

Voorspellingen van het IPCC voor 2100 tonen temperatuurstijgingen variërend van 1,4 tot 5,8 graden, afhankelijk van toekomstige broeikasgasuitstoot. Een zwakkere of stilgevallen AMOC veroorzaakt ook andere gevolgen, waarschuwt het KNMI. Europa ervaart meer droogte en een snellere zeespiegelstijging. Klimaatverschillen in Noord- en Zuid-Europa leiden tot drukverschillen en een grotere stormkans.

Meer over klimaatverandering

Bron: IPCC