zonnepanelen
Zonnepanelen plaatsen en installeren kan je het beste laten doen door een specialist. Er zijn steeds meer installatiebedrijven die gespecialiseerd zijn in het plaatsen van zonnepanelen. Ga je toch zelf aan de slag? Of wil je gewoon wat meer over zonnepanelen weten? Dan ben je hier op de juiste plek.

Wat zijn zonnepanelen?

Een zonnepaneel bestaat in feite uit zonnecellen. De meeste zonnecellen zijn gemaakt van een laag silicium. Om van het silicium een halfgeleider te maken voegt men aan de bovenkant een laagje fosfor toe en aan de onderkant een laag borium. Vervolgens wordt dit geheel tussen twee glasplaten geplaatst.

Werking van zonnepanelen

Als er zonlicht op het zonnepaneel schijnt komen er elektronen los uit de bovenkant van het paneel. Er ontstaat een “vrij elektron” met een bijbehorend gat. De elektronen kunnen maar één kant op, omdat er een vanwege ongelijke ladingverdeling een elektrisch veld ontstaat. Hierdoor ontstaat spanningsverschil tussen de boven- en onderkant van het paneel. Door deze kanten op elkaar aan te sluiten gaat er over de draag een stroom lopen.

Een set zonnepanelen

Met zonnepanelen wek je dus zelf elektriciteit op door gebruik te maken van zonne-energie. Een set zonnepanelen bestaat meestal uit een omvormer, zonnepanelen, framewerk en aansluitkabels. Gemiddeld wek je met 1 zonnepaneel tussen de 250 en 300 kWh op. Zonnepanelen hebben een technische levensduur van gemiddeld 25 jaar.

De omvormer

De omvormer (ook wel inverter genoemd) zet de binnenkomende gelijkstroom om naar wisselstroom. Hierdoor is de stroom meteen te gebruiken in de woning of het bedrijf. Een omvormer hangt bij voorkeur zo dicht mogelijk in de buurt van de zonnepanelen. Dit kan op zolder zijn of in een technische ruimte, maar eigenlijk nooit in de meterkast. De omvormer heeft een technische levensduur van gemiddeld 10 jaar.

Micro-omvormers

Micro-omvormers zijn de laatste jaren sterk in opkomst. Dit zijn kleine omvormers die direct op het zonnepaneel gemonteerd zijn. Het grote voordeel ten opzichte van een normale string-omvormer is dat de opbrengst van de hele set zonnepanelen niet afhankelijk is van het slechts presenterende zonnepaneel. Hierdoor heeft schaduwvorming een minder negatief effect op de opbrengst van de zonnepanelen.

Zonnecollector of zonneboiler

Een zonnepaneel is niet hetzelfde als een zonneboiler (ook wel zonnecollector genoemd). Een zonneboiler is bedoeld om water mee voor te verwarmen. Met een zonneboiler wek je dus geen elektriciteit op. Deze hoef je dan ook niet aan te melden bij de netbeheerder.

Zonnecellen

Een zonnepaneel bestaat uit meerdere zonnecellen, die worden opgeladen door de zon. Een zonnecel vangt lichtstralen die zorgen voor een stroming van elektronen, waardoor er elektriciteit ontstaat. De metalen laag in de zonnecel slaat deze energie vervolgens op.  Om een zonnepaneel te vormen zijn er dus een groot aantal zonnecellen nodig. De meest gebruikte zonnecellen zijn de monokristallijne of de polykristallijne.

Monokristallijne zonnecel

De meeste zonnepanelen hebben monokristallijne zonnecellen. Het productieproces van deze monokristallijne cellen is intensief en neemt veel tijd in beslag. Zo worden de zonnecellen na het stollingsproces nog bewerkt. Hierdoor is een zonnepaneel met monokristallijne zonnecellen duurder, maar deze wekken hierdoor ook meer elektriciteit op. Een monokristallijne zonnepaneel is geschikt voor grote en kleine daken.

Polykristallijne zonnecel

Polykristallijne zonnecellen worden niet meer bewerkt na het stollingsproces, zoals bij monokristallijne zonnecellen dat wel het geval is. Hierdoor verloopt het productieproces van polykristallijne zonnecellen veel sneller. Het voordeel is dus dat de productiekosten lager zijn, waardoor de de cellen goedkoper zijn. Daarentegen wekken polykristallijne zonnecellen wel minder efficiënt elektriciteit op dan monokristallijne zonnecellen. Een polykristallijne zonnepaneel heeft een opvallende blauwe kleur.

Van zowel mono- en polykristallijne zonnepanelen zijn 2 varianten: Glas-Folie en Glas-Glas.

Glas-Folie

– Hoge degradatie (0,8% per jaar of hoger)
– 25 jaar vermogensgarantie
– 10 tot 12 jaar productgarantie
– Slecht bestand tegen vocht en extreme weersomstandigheden (microcracks)
– Goedkoop in aanschaf

Glas-Glas

– Lagere degradatie (0,4% per jaar)
– 30 jaar vermogensgarantie
– 30 jaar productgarantie
– Goed bestand tegen vocht en extra weersomstandigheden
– Duurder in aanschaf

Dunne-film

Een dunne-film zonnecel (CIGS of CIS) is een zonnecel dat bestaat uit kleine kristalletjes. De actieve laag van deze zonnecel is dunner gemaakt, waardoor de panelen flexibel zijn. In deze panelen wordt de stof Seleen (Se) verwerkt. Deze stof zorgt voor een goede gelijkmatige structuur en verdeling van elektronen, waardoor dunne-film meer elektriciteit opwekken per vermogen (Wattpiek). De zonnecellen wekken juist minder elektriciteit op per oppervlakte, omdat ze meer ruimte nodig hebben. Dunne-film zonnepanelen blijven ook bij hogere temperaturen goed werken.

Geschiktheid dak

Om te controleren of jouw dak wel geschikt is voor het plaatsen van zonnepanelen kun je gebruik maken van de Zonatlas. Deze website laat op een eenvoudige manier het potentieel van jouw dak zien om zonnepanelen te plaatsen.

Ideale ligging 

Voor een optimaal rendement is de ideale ligging normaal gesproken pal op het zuiden. Wat de ideale ligging is hangt af van je persoonlijke woonsituatie. In sommige gevallen levert juist een oost-west opstelling van de zonnepanelen een hoger rendement. De ideale hellingshoek ligt zo tussen de 30 en 40 graden. Het is daarnaast ook belangrijk om schaduwvorming zoveel mogelijk te voorkomen.

Oplossingen voor schaduwvorming

Speciale optimizers of micro-omvormers lossen (deels) het rendementsverlies door schaduwvorming op. Als je gebruikt maakt van micro-omvormers heb je geen string-omvormer meer nodig. Bij optimizers is dat wel het geval.  Sommige installatiebedrijven bieden standaard optimizers aan, maar deze leveren niet altijd het gewenste voordeel op. Laat je hierover dus goed informeren.

Ideale ligging Oost-West tot Noord opstelling

Ideale ligging Zuid tot Oost-West opstelling

Gemiddelde terugverdientijd

Door de sterke prijsdaling zijn zonnepanelen nu een flink stuk goedkoper. De gemiddelde terugverdientijd ligt daardoor tussen de 7 en 10 jaar. Dit komt onder andere door de gunstige salderingsregeling. Andere belangrijke factoren voor de terugverdientijd zijn de ligging van de zonnepanelen, het soort zonnepaneel, maar ook de plaats waar je woont.

Zonkaartje Universiteit Utrecht 2018

Kosten zonnepanelen

Het vergelijken van de prijs van zonnepanelen doen we op basis van het vermogen (Euro/Wp). Tegenwoordig ligt deze zo rond de 1,50 euro per wattpiek, maar dat is ook afhankelijk van het aantal zonnepanelen dat je koopt. Onderstaande overzicht is opgesteld op basis van de gemiddelde prijs in 2020 (inclusief installatiekosten). De installatiekosten zijn meestal 25 procent van de totale kosten.

Aantal panelenPrijs per WpVermogenTotaalprijs
6€ 1,731800€ 3100,-
10€ 1,583000€ 4700,-
18€ 1,405400€ 7600,-

Salderingsregeling

De salderingsregeling is een fiscale regeling voor consumenten en bedrijven met een kleinverbruikersaansluiting die elektriciteit terugleveren aan de energieleverancier. De huidige salderingsregeling blijft sowieso tot 2023 bestaan, maar wordt richting 2031 wel volledig afgebouwd. Na deze periode ontvang je dan een vaste vergoeding voor de teruglevering van jouw zonnepanelen. Deze vergoeding spreek je af met de energieleverancier in het energiecontract. Om een vergoeding te krijgen moet de meter in de meterkast geschikt zijn voor de registratie van teruglevering.

Overige subsidies

Voor de aanschaf van zonnepanelen zijn op dit moment geen landelijke subsidie. Mogelijk is er wel een lokale subsidieregeling beschikbaar. Dit kun je navragen bij jouw gemeente of provincie. Op de website Verbeterjehuis.nl vind je ook informatie over mogelijke andere subsidies.

Btw terugvragen

Meestal kun je ook de btw over de aanschaf en installatie van zonnepanelen terugkrijgen. Deze vorder je bij de Belastingdienst terug.

Elektriciteitsmeter

De meeste nieuwe (slimme) digitale elektriciteitsmeters zijn standaard geschikt om de teruglevering van de zonnepanelen te meten. Heb je nog een oude digitale of analoge meter? Dan kan het zijn dat je een nieuwe meter nodig hebt om een terugleververgoeding te krijgen van de energieleverancier. Om te controleren of de meter in de meterkast geschikt is neem je contact op met de netbeheerder. Doe dit in een zo’n vroeg mogelijk stadium.

De aansluiting in de meterkast

De aansluitwaarde van de aansluiting bepaalt hoeveel zonnepanelen je maximaal kan plaatsen. Als de aansluitwaarde niet toereikend is, laat je deze verzwaren door de netbeheerder. Meer informatie over de aansluitwaarde en de mogelijkheden om deze te verzwaren vraag je op bij jouw netbeheerder.

Voorwaarden meterkast en zonnepanelen

Om storingen en onveilige situaties te voorkomen zijn er belangrijke richtlijnen en eisen (op)gesteld voor zonnepanelen. Een erkend installatiebedrijf weet altijd aan welke eisen de zonnepanelen en de meterkast moeten voldoen.

Onderhoud

Onderhoud aan zonnepanelen is noodzakelijk om het rendement zo optimaal mogelijk te houden, maar dit is ook belangrijk voor de veiligheid van de installatie. Het advies is om 3-jaarlijkse onderhoudscontrole uit te laten voeren door een (erkend) installatiebedrijf.

Schoonmaken

Door weersomstandigheden kan er vuil en stof op de zonnepanelen terechtkomen. Dit kan invloed op de opbrengst van de zonnepanelen hebben. Als je de zonnepanelen zelf gaat schoonmaken gebruik dan gewoon water en een zachte borstel of doek. Vergeet niet vooraf de zonnepanelen uit te schakelen. Als de zonnepanelen moeilijk of niet bereikbaar zijn, dan kun je beter een gespecialiseerd schoonmaakbedrijf inschakelen. Op de Nederlandse markt zijn ook zelfreinigende zonnepanelen verkrijgbaar, dan is het zelf schoonmaken niet nodig.

Wattpiek

Het technische vermogen van een zonnepaneel drukken we uit in Wattpiek (Wp) of KiloWattpiek (KWp). Dit is het maximaal haalbare piekvermogen dat een zonnepaneel opwekt. De werkelijke opbrengst van zonnepanelen drukken we uit in Kilowatturen (kWh) en is meestal lager dan het piekvermogen.

PV-panelen

De term PV-panelen ben je vast weleens tegengekomen. PV staat voor Photo Voltaïsch, dit zijn de zonnecellen in een zonnepaneel.

PID-vrij

PID betekent Potential Induced Degradation. Deze term geeft aan of er een mogelijke interne afbraak is, waardoor er verlies in vermogensopbrengst optreed. Een PID-test controleert of hier sprake van is. Tijdens deze test wordt het zonnepaneel in een periode van een week onder een hoge negatieve spanning gezet.  Na deze periode moet het paneel nog een vermogensopbrengst hebben van 95%. Als het paneel de test doorstaat dan krijgt het zonnepaneel het label “PID-vrij”.

Optimizer

Een optimizer is een klein kastje met daarin losse MPP-trackers. Een optimizer wordt rechtstreeks aangebracht op een zonnepaneel. De optimizer zorgt ervoor dat elk zonnepaneel afzonderlijk het hoogste vermogen geeft. Op deze manier heeft de set zonnepanelen geen last van panelen die in de schaduw liggen of geen gunstige ligging hebben. Met een aparte optimizer is het niet nodig om een omvormer te hebben met een MPP tracker of gebruik te maken van micro-omvormers. En andersom, als je micro-omvormers hebt, hoef je geen optimizers te plaatsen.

Ervaringdeskundige met zonnepanelen

Hessler Boermans heeft inmiddels al een aantal jaren zonnepanelen. In eerste instantie voor het milieu, maar het levert ook een flinke besparing op.

  • Nuttige pagina?
  • 18   3
Deel deze pagina..